Geplaatst: 18 februari 2009 10:30,
laatste wijziging: 18 februari 2009 10:42
Het is moeilijk voor te stellen voor gezinnen
die kasten vol poppen, auto's en spelletjes
bezitten. Maar er zijn veel mensen in Nederland
die te weinig geld hebben voor speelgoed. Voor
hen is in Amersfoort een speelgoedbank
opgericht.
Vol belangstelling kijken twee meisjes naar al
het moois om hen heen: plastic kastelen,
duplopoppetjes, kinderboeken, stapels
gezelschapsspellen. Het is een kleine, donkere
kamer, vrij rommelig en door de kasten is er
nauwelijks ruimte je om te draaien. Maar dat is
niet erg als het vol speelgoed staat en je
gratis iets mag meenemen. Het oudste meisje pakt
stralend een bakje met kralen. Dat bijna alle
spullen tweedehands zijn, lijkt haar niet te
deren. Haar ouders hebben tenslotte niet genoeg
geld nieuw speelgoed te kopen.
Voor dit soort
kinderen zijn Karin Nieuwenburg (34) en Gerdien
Jansen (33) een speelgoedbank begonnen in
Amersfoort. Ze zamelen overtollig speelgoed in
van rijkere mensen en geven het aan ouders die
er geen geld voor hebben. Het is de eerste en
(nu nog) enige speelgoedbank in Nederland,
vertellen de oprichtsters.
,,Ik heb lesgegeven op het speciaal
basisonderwijs en daar kreeg ik veel te maken
met gezinnen die geen geld hebben voor speelgoed'',
zegt Nieuwenburg. ,,Ik merkte bijvoorbeeld dat
er kinderen stil waren als we het over
Sinterklaas hadden, terwijl ze normaal gesproken
veel kletsten. Zij kregen namelijk geen
cadeautjes.''
Ze zoekt een boekje uit over getallen voor
een driejarig meisje. Het kind had verlegen
laten zien dat het al tot twintig kan tellen. De
trotse vader vertelt dat zijn dochtertje dat
helemaal zelfstandig van tv heeft geleerd. Dat
is een van de redenen waarom speelgoed zo
belangrijk is, legt Nieuwenburg uit. Het helpt
kinderen zich te ontwikkelen.
Luxeprobleem
Het idee voor een speelgoedbank werd tweeënhalf
jaar geleden geboren in een tuin die Nieuwenburg
deelde met Jansen. ,,Ik was zelf net moeder'',
legt Jansen uit, die tevens werkt als kapster.
,,Ik kreeg heel veel speelgoed, terwijl er
kinderen zijn die bijna niets krijgen. De
verschillen zijn zo groot.'' Er zijn plannen de
Amersfoortse speelgoedbank, kledingbank en
voedselbank in één pand onder te brengen. Maar
omdat dat op zich laat wachten, is de
speelgoedbank tijdelijk kosteloos ondergebracht
in een huiskamer van een huisje van
woningcorporatie Portaal.
Inmiddels hebben drie vrijwilligers het
speelgoedbankteam versterkt. Een van hen is de
gepensioneerde Joop Knies (68). Hij zet een
houten muis neer, die hij net heeft voorzien van
nieuwe oogjes. Dat is een van zijn taken:
versleten speelgoed opknappen. Opvallend is dat
zijn carrière als beroepsmilitair een
voorbereiding was op dit werk. ,,We verveelden
ons vaak tijdens de weekenddiensten bij de
marine'', zegt hij. ,,Daarom gingen we oud
speelgoed opknappen.''
Er zijn regels verbonden aan de speelgoedbank.
Ouders moeten een verwijsbrief
meenemen van bijvoorbeeld de huisarts of het
Riagg. De bezoekers mogen ongeveer vier spullen
per kind meenemen, twee keer per jaar. Echt
streng zijn de medewerkers van de speelgoedbank
echter niet. Meteen na de opening staat er al
een vader voor de deur die kortgeleden ook
speelgoed heeft opgehaald. ,,Het is het nieuwe
jaar,'' zegt hij. ,,Dat telt niet'', antwoordt Nieuwenburg. ,,We tellen vanaf de vorige keer
dat je geweest bent. Maar kom binnen, als je
maar niet zoveel meeneemt als de vorige keer!''
,,We krijgen meer binnen dan er weggaat'',
legt ze uit. En inderdaad, hoewel het een drukke
maandagmiddag is en veel spullen worden
weggegeven, zijn er op z'n minst zoveel mensen
die dozen vol speelgoed brengen. Nieuwenburg
noemt de overvloed aan leveranciers een
'luxeprobleem'. ,,We moeten soms zelfs spullen
weigeren.''
Nieuwenburg wil niet te veel zeggen over de
reden waarom veel mensen te weinig geld hebben
voor speelgoed.. ,,Ik wil niet doen alsof ik het
allemaal weet'', legt ze uit. ,,Ik merk wel dat
ze vaak een minimuminkomen hebben en ze niet
veel kansen hebben door gebrek aan scholing.
Sommigen zitten in de schuldsanering. Daarnaast
komen er veel asielzoekers langs. En misschien
zijn er ouders met opvoedproblemen, het is
alleen niet onze taak daarover te oordelen.'' De
speelgoedbank vraagt geen verklaring van
'klanten'. ,,Voor veel mensen is het al een
grote stap naar ons toe te gaan, omdat ze zich
schamen. Dat is wisselend; soms vertellen ze uit
zichzelf wat er scheelt.''
Lach
De man die zojuist is binnengekomen, wil wel
iets zeggen over zijn situatie. ,,Iemand die
bezig is met mijn schulden heeft me
doorverwezen.'' Hij is blij met de
speelgoedbank. ,,De medewerksters zijn heel
aardig en mijn kinderen waren de vorige keer
heel blij met het speelgoed.''
Hij zet een handtekening als teken van
ontvangst van de spullen die hij meeneemt. ,,We
zien u dus in 2010 weer terug'', zegt
Nieuwenburg. ,,Maar als u in oktober nog wat
wilt knijpen we misschien een oogje dicht.'' Met
een brede grijns gaat de man weg. Nieuwenburg
grinnikt: ,,Die man heeft een prachtige lach op
zijn gezicht, dat doet hij toch slim.''
Jansen en Nieuwenburg helpen de 'klanten'
uitgebreid met zoeken. Ze zoeken boeken en
radiootjes uit voor een vrouw. Uiteindelijk gaat
de moeder met twee grote plastic tassen vol
speelgoed naar huis. Ondertussen moet een ander
gezinnetje even wachten in het halletje. Een
klein jongetje staat in de deuropening met grote
ogen te kijken naar al het moois in de kamer.
,,De reacties van kinderen raken ons'', zegt
Nieuwenburg. Dat ze iets voor hun medemens
kunnen betekenen, is voor haar en Jansen een
reden om met dit vrijwilligerswerk door te gaan.
,,Het moet niet te vanzelfsprekend worden dat je
veel hebt.''
,,Maar ik vind het ook gewoon gezellig'',
reageert Jansen.
Houten step
De initiatiefnemers hopen in de toekomst een
grotere ruimte te krijgen en iets meer
vrijwilligers. Ze willen ongeveer twee keer per
maand opengaan. ,,Niet veel vaker, want daar is
geen vraag naar'', vertelt Nieuwenburg. ,,We
houden het bovendien liever een beetje beperkt,
zodat we het langer volhouden.''
Een nieuw gezin wandelt binnen: een vader,
moeder en twee meisjes. De jongste krijgt een
houten step die door Knies is opgeknapt.
Glunderend rijdt ze naar buiten. De drie
medewerkers van de speelgoedbank glimlachen. ,,Daar
doen we het voor'', zegt Joop.